OSGB Açma Şartları: Kadro, Fiziki Mekân, Sorumlu Müdür ve İhtar Puanları
OSGB nasıl kurulur: zorunlu personel, metrekare şartları, yetki belgesi süreci, vize ve ihtar puanı kuralları.
OSGB Nasıl Kurulur?
OSGB (Ortak Sağlık ve Güvenlik Birimi); işyerlerine iş sağlığı ve güvenliği hizmeti sunmak üzere kurulan, Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı'nca yetkilendirilen kuruluştur. Kurmak için üç şart bir arada sağlanır. Tam süreli zorunlu kadro (işyeri hekimi, iş güvenliği uzmanı ve diğer sağlık personeli), yönetmelikteki fiziki mekân şartlarını taşıyan bir yer ve Bakanlığa başvuru sonucunda alınan yetki belgesi gerekir. Dayanak: İş Sağlığı ve Güvenliği Hizmetleri Yönetmeliği (RG: 29.12.2012, S: 28512).
Yetki belgesi alınmadan hizmet sözleşmesi yapılamaz; sözleşmeler İSG-KATİP üzerinden yürütülür.
OSGB Açmak İçin Hangi Kadro Zorunlu?
| Pozisyon | Asgari şart |
|---|---|
| İşyeri hekimi | Tam süreli en az 1, geçerli işyeri hekimliği belgesiyle |
| İş güvenliği uzmanı | Tam süreli en az 1 (hizmet verilecek işyerlerinin tehlike sınıfına uygun belge sınıfı) |
| Diğer sağlık personeli (DSP) | Tam süreli en az 1, DSP belgeli |
| Sorumlu müdür | OSGB'de tam süreli istihdam edilen işyeri hekimi veya iş güvenliği uzmanı arasından atanır |
"OSGB mesul müdürü kimler olabilir?" sorusunun cevabı bu tablodadır: sorumlu (mesul) müdür dışarıdan atanamaz, kuruluşun tam süreli hekim veya uzmanlarından biri olmalıdır. Sorumlu müdür, OSGB'nin mevzuata uygun işleyişinden Bakanlığa karşı sorumludur ve İSG-KATİP'te kurum işlemlerini yürütür.
Sorumlu müdür, aynı zamanda o OSGB'de tam süreli görevli hekim veya uzman olarak sahada da hizmet verebilir; küçük ölçekli OSGB'lerde en yaygın model budur. Bir kişi yalnızca bir OSGB'de sorumlu müdür olabilir; görev tam süreli istihdam şartına bağlıdır. Tam süreli görevlendirilen kişi başka bir OSGB'de veya işyerinde aynı unvanla görev alamaz, bu kural iki kurumda birden sorumlu müdürlüğü fiilen ve hukuken imkânsız kılar. Atama, değişiklik bildirimi (30 iş günü kuralı) ve görev ayrıntıları için sorumlu müdür rehberine bakın.
OSGB İçin Metrekare Şartları Nelerdir?
Yönetmeliğe göre OSGB'nin en az şu bölümlerden oluşması gerekir.
| Bölüm | Asgari büyüklük |
|---|---|
| Muayene odası (işyeri hekimi) | 10 m² |
| İlkyardım ve acil müdahale odası | 15 m² |
| İş güvenliği uzmanı odası | 10 m² |
| Bekleme yeri | 12 m² |
| Arşiv odası + en az bir tuvalet ve lavabo | Uygun büyüklükte |
Sık aranan "İSG uzmanı odası kaç metrekare olmalı?" sorusunun OSGB cevabı en az 10 m²'dir. Mekânın kat planı, tapu veya kira sözleşmesi ve yapı kullanma belgesi başvuru dosyasının parçasıdır; başvuru öncesi binanın bu bölümlemeye uygunluğunu doğrulayın. Kat planı üzerinde her odanın yönetmelikteki asgari metrekareyi karşıladığını gösteren ölçülü bir çizim istenir; oda birleştirme veya bölme planlıyorsanız bu çizimi başvurudan önce tamamlamış olmanız gerekir. Güncel başvuru evrak listesi için Bakanlık (İSG Genel Müdürlüğü) duyuruları esastır; liste zaman zaman güncellendiğinden başvurudan hemen önce teyit edilmelidir.
Yetki Belgesi Nasıl Alınır, Vize Ne Zaman Yapılır?
Kadro ve mekân şartları sağlandıktan sonra başvuru dosyası Bakanlığa sunulur; dosyada kadronun belge ve sözleşme kanıtları, mekânın kat planı ve kullanım belgeleri, kurucu/ortaklık bilgileri yer alır. İnceleme sonunda uygun bulunan başvuruya yetki belgesi verilir ve OSGB bu tarihten itibaren hizmet sözleşmesi yapabilir.
- Vize: Yetki belgesi 5 yıllık dönemler hâlinde vize ettirilir. Vize başvurusunun süresinde yapılmaması hizmet vermeye engel oluşturur.
- İhtar puanları: Mevzuat ihlallerinde yönetmelik ekindeki tabloya göre ihtar puanı uygulanır. Puan toplamının 200'e ulaşması yetki belgesinin altı ay askıya alınmasına, askı hâlindeki ihlaller iptale yol açar. Derece sistemi ve 30/60 kuralı için ihtar puanları rehberi, askı ve iptal hâllerinin tamamı için askı-iptal rehberi.
- İhtar puanları ne zaman silinir? Beş yıllık sürenin sonunda vize işlemini tamamlayan kuruluşların, uygulanmasının üzerinden en az bir yıl geçmiş tüm ihtar puanları silinir. Ayrıca ihtar gerektiren bir ihlali yalnızca bir kez işlemiş kuruluşların o ihlale ilişkin puanları üç yılın sonunda silinir.
- Hizmet bölgesi ve tabela: OSGB'ler kural olarak yetki aldıkları adres ve il sınırları çerçevesinde hizmet verir; şube açmak ayrı yetkilendirme gerektirir.
"OSGB ücretini kim öder?" İSG hizmetinin maliyeti her durumda işverene aittir; 6331 sayılı Kanun m.6 gereği bu maliyet çalışanlara yansıtılamaz. Hizmet bedeli OSGB ile işveren arasındaki sözleşmeyle belirlenir; asgari süreleri çalışma süresi hesabı belirler, bedelin maliyet mantığı için fiyat teklifi rehberine bakın.
Denetimde OSGB'den Hangi Evraklar İstenir?
Yetki belgesi alındıktan sonra da denetim sürer; bu tek seferlik bir onay değil, sürekli bir uyum yükümlülüğüdür. Bakanlık, yerinde kontroller ve beş yıllık vize sürecinde OSGB'lerin yetki belgesi, kadro ve fiziki şartlara uygunluğunu izler.
Uygulamada en sık istenen belgeler şunlardır: yetki belgesi ve tabela uygunluğu, sorumlu müdür ve personelin İSG-KATİP sözleşme ve görevlendirme kayıtları, tam süreli istihdam kanıtları. Ayrıca onaylı yerleşim planına uygun fiziki mekân, hizmet sözleşmeleri, ziyaret-rapor kayıtları ve sağlık gözetimi arşivi de denetim kapsamındadır. Denetimde noksanlık tespit edilirse en fazla 30 günlük süre verilir; süre sonunda noksanlık devam ediyorsa yetki belgesi altı ay süreyle askıya alınır. Denetim sabit bir periyoda bağlı değildir; şikâyet üzerine, vize sürecinde veya Bakanlığın kendi programı dahilinde her an gündeme gelebilir.
Yetki Belgesi Hangi Hâllerde Askıya Alınır veya İptal Edilir?
Askı ve iptal iki ayrı sonuçtur; birbirine karıştırılmamalıdır. Yetki belgesi altı ay süreyle askıya alınır: ihtar puanları toplamı 200'e ulaştığında, ya da denetimde tespit edilen noksanlıklar verilen süre sonunda giderilmemişse. Askı süresince kurum yeni sözleşme yapamaz ve hizmet veremez; askıya rağmen hizmet verilmesi belgenin iptaline yol açar.
Doğrudan iptale yol açan başlıca hâller şunlardır: yetki alanı dışında şube açma veya hizmet verme, hizmetlerin devri, ortaklık değişikliğinin bildirilmemesi veya düzeltilmemesi. Aynı vize döneminde askı hâlinin tekrarı, belgenin amacı dışında kullanılması ve düzenlenen evrakın gerçeğe aykırı çıkması da iptal sebepleri arasındadır. Yetki belgesi iptal edilen kurumun kurucu ve ortakları beş yıl boyunca tekrar yetki belgesi başvurusunda bulunamaz; bu kural "kapat, yeniden aç" yoluyla ihlali aşma girişimini engeller.
OSGB Kurmak Kârlı mı, Operasyon Tarafında Ne Gerekir?
Kârlılık büyük ölçüde operasyon verimine bağlıdır: uzman ve hekim dakikalarının doluluk oranı, ziyaret planlaması ve raporlama hızı belirleyicidir. Sözleşme-dakika-ziyaret üçlüsünü baştan dijital kurmak, ölçeklenmeyi belirler.
Yeni açılan bir OSGB'nin ilk aylarındaki en büyük riski, kadronun sabit maliyetiyle portföyün henüz yetersiz dakika üretmesi arasındaki açıktır. Sabit kadro maliyeti, yani üç kişilik zorunlu personel ile mekân kirası, portföy büyümeden önce zaten sabittir. Bu yüzden ilk 6-12 ay için gerçekçi bir nakit akışı planı, kaç müşteri ve kaç dakika ile başa baş noktasına ulaşılacağını önceden hesaplamayı gerektirir. Değerlendirme kriterleri için İSG yazılımı seçim rehberine, OSGB'lere özel çözüm için OSGB sayfasına bakın.
Kısacası kâr, kadroyu doğru büyüklükte tutup portföyü hızla büyütebilenlere gider ve bu iki değişkeni birlikte yönetenlere kalır.
İlk yılın gerçekçi kilometre taşları şöyle sıralanabilir. İlk üç ayda kadronun İSG-KATİP kayıtları tamamlanır ve ilk sözleşmeler imzalanır. Altıncı ayda portföyün başa baş noktasına yaklaşması, birinci yılın sonunda ise ilk denetim veya kontrolün sorunsuz geçmesi beklenir. Bu üç aşamayı önceden planlamayan OSGB'ler, genellikle kadro maliyetini karşılayacak portföyü büyütmeden nakit sıkıntısına girer.
Örnek Senaryo: Bir OSGB Açma Süreci Baştan Sona Nasıl İşler?
Kurgusal bir örnek süreci somutlaştırır. Bir girişimci, iki iş arkadaşıyla birlikte OSGB kurmaya karar verir. İlk adım kadro toplamaktır: tam süreli bir işyeri hekimi, bir iş güvenliği uzmanı ve bir DSP'yi işe alır; uzmanlardan birini sorumlu müdür olarak belirler. İkinci adım mekân bulmaktır: yönetmelikteki metrekare tablosunu karşılayan bir ofis kiralanır, kat planı çizilir ve yapı kullanma belgesi temin edilir.
Üçüncü adım başvurudur: kadro belgeleri, kat planı ve kira sözleşmesi Bakanlığa sunulur. Başvuru uygun bulunduğunda yetki belgesi verilir ve girişimci artık hizmet sözleşmesi yapabilir hâle gelir. İlk sözleşmeler için önce dakika tabanını (çalışan sayısı × tehlike sınıfı dakikası) hesaplayan bir fiyat teklifi hazırlanır, sözleşme İSG-KATİP'e işlenir ve ilk ziyaret takvimi kurulur. Bu noktadan sonra işin gerçek başarısı, kadronun sabit maliyetini karşılayacak kadar portföy büyütmek ve her sözleşmeyi zamanında raporlamaktır. İlk altı ayda sözleşme sayısı yavaş artıyorsa, girişimci genellikle fiyatlandırmayı değil satış ve tanıtım kanalını gözden geçirmelidir. Çünkü asgari dakika tabanı zaten mevzuatla sabittir; fiyatı aşağı çekmek yasal sınırın altına düşme riski taşır.
Kuruluş Sonrası Operasyonu Baştan Doğru Kurmak
Yetki belgesini almak işin resmî yarısıdır; OSGB'nin kârlılığını belirleyen diğer yarısı operasyondur: ziyaret planlaması, dakika hesabı, raporlama ve evrak takibi. Kâğıt-Excel karmasıyla başlayan OSGB'ler büyüdükçe aynı krizi yaşar: hangi uzmanın hangi firmada kaç dakikası kaldı, hangi raporlar gecikti, hangi sözleşme yenileme tarihi kaçırıldı? Büyüme tarafında kadro planlama rehberi, uyum tarafında denetime hazırlık rehberi işletme döneminin yol haritasıdır.
OSGB Açarken Sık Yapılan Hatalar Nelerdir?
Dört hata tekrarlar. Birincisi, sorumlu müdürün kısmi süreli veya dışarıdan bir kişiyle doldurulmaya çalışılmasıdır; bu şart mevzuatta net olduğu için başvuru bu aşamada geri çevrilir. İkincisi, metrekare şartının kâğıt üzerinde karşılanıp fiilen bölünmemiş olmasıdır: kat planında ayrı gösterilen bir oda, sahada duvarla ayrılmamışsa denetimde uygunsuzluk sayılır.
Üçüncüsü, yetki belgesi alınmadan hizmet sözleşmesi imzalanmasıdır; bu sıralama hatası hem sözleşmeyi hem de kurumu risk altına sokar. Dördüncüsü, kadronun İSG-KATİP'e zamanında işlenmemesidir: hekim veya uzman işe başlasa bile sözleşme sisteme girilmeden görevlendirme resmî sayılmaz. Bu dört kalemi başvuru öncesi tek tek kontrol etmek, süreci baştan sağlam kurar.
Bir beşinci hata da sık görülür: kadronun belge sınıfı ile hedeflenen müşteri profilinin uyuşmamasıdır. Örneğin yalnızca C sınıfı belgeye sahip bir uzmanla kurulan bir OSGB, çok tehlikeli sınıftaki işyerlerine hizmet veremez; portföy planlaması yapılmadan kurulan kadro, kısa sürede yeniden yapılandırma ihtiyacı doğurur. Başvuru öncesinde hedef müşteri kitlesinin tehlike sınıfı dağılımını kabaca tahmin etmek, doğru belge sınıfında personel seçmeyi kolaylaştırır ve ileride ek işe alım maliyetinden kaçınmayı sağlar.
OSGB kuruluşu hakkında sık sorulan sorular
Sorunuz burada yoksa destek@firstisg.com adresine yazın, 24 saat içinde yanıtlıyoruz.
OSGB açmak için hangi personel zorunludur?
Tam süreli en az bir işyeri hekimi, bir iş güvenliği uzmanı ve bir diğer sağlık personeli (DSP) istihdamı zorunludur (İSG Hizmetleri Yönetmeliği). Uzmanın belge sınıfı, hizmet verilecek işyerlerinin tehlike sınıfıyla uyumlu olmalıdır; portföy büyüdükçe bu çekirdek kadronun üzerine ek personel eklenir.
OSGB sorumlu (mesul) müdürü kimler olabilir?
Sorumlu müdür, OSGB'de tam süreli istihdam edilen işyeri hekimi veya iş güvenliği uzmanı arasından atanır; dışarıdan ya da kısmi süreli biri atanamaz. Sorumlu müdür kurumun mevzuata uygun işleyişinden sorumludur ve İSG-KATİP'te kurum işlemlerini yürütür; değişiklik olduğunda Bakanlığa bildirim yapılması gerekir.
OSGB için metrekare şartları nelerdir?
En az: 10 m² muayene odası, 15 m² ilkyardım ve acil müdahale odası, 10 m² iş güvenliği uzmanı odası, 12 m² bekleme yeri; ayrıca uygun büyüklükte arşiv odası ve en az bir tuvalet-lavabo (İSG Hizmetleri Yönetmeliği). Kat planı ve kullanım belgeleri başvuru dosyasına eklenir.
OSGB ihtar puanları ne zaman silinir?
Beş yıllık sürenin sonunda vize işlemini tamamlayan kuruluşların, uygulanmasının üzerinden en az bir yıl geçmiş tüm ihtar puanları silinir. İhtar gerektiren bir ihlali yalnızca bir kez işlemiş kuruluşların o ihlale ilişkin puanları ise üç yılın sonunda silinir (İSG Hizmetleri Yönetmeliği).
OSGB ücretini kim öder?
Her durumda işveren öder; 6331 sayılı Kanun m.6 gereği iş sağlığı ve güvenliği hizmetlerinin maliyeti çalışanlara yansıtılamaz. Hizmet bedeli serbestçe sözleşmeyle belirlenir; asgari hizmet süresi tabanını çalışan sayısı × tehlike sınıfı dakika hesabı oluşturur, bedel bu sürenin altına düşürülemez.
Yeni OSGB'nizi Dijital Nasıl Kurarsınız?
FirstİSG; OSGB ekipleri için ziyaret ajandası, süre/sözleşme takibi, saha denetimi ve yapay zekâ destekli raporlamayı tek platformda sunar. Firma ve personel verilerinizi Excel'den topluca aktarabilir, ekibinizi ilk günden tek panelde yönetebilirsiniz.
OSGB kadronuzu, firmalarınızı ve İSG-KATİP kapasitenizi tek panelden yönetin
FirstİSG OSGB panelinde uzman ve hekim kadrosu, atanan firmalar, kalan İSG-KATİP dakikaları ve evrak durumu tek ekranda toplanır; kuruluştan büyümeye kapasitenizi tek yerden görürsünüz.
Çoklu firma ve uzman yönetimi · kullanıcı sayısına göre fiyatlandırma
Soru & Yorumlar
Bu sayfadaki konuyla ilgili sorunuzu yazın; FirstİSG ekibi yanıtlıyor, onaylanan sorular herkese açık yayınlanıyor.
Henüz yorum yok. İlk soruyu siz sorun, yanıtlayalım.
Soru sorun veya yorum yazın