Son güncelleme:

Okullarda Risk Değerlendirmesi Zorunlu mu? — Kısa Cevap

Evet. Devlet okulu, özel okul, kurs ve anaokulu dahil tüm eğitim kurumları 6331 sayılı İSG Kanunu m.10 gereği risk değerlendirmesi yapmak zorundadır. Kamu kurumlarına tanınan uzun geçiş süreleri 31 Aralık 2024'te sona erdiğinden bu yükümlülük artık devlet okullarında da tam olarak yürürlüktedir. Eğitim faaliyetleri az tehlikeli sınıftadır; değerlendirme en geç 6 yılda bir yenilenir.

Okulu diğer işyerlerinden ayıran nokta: etkilenenlerin çoğunun çalışan değil öğrenci olmasıdır. Risk değerlendirmesi öğretmen ve personelle sınırlı tutulamaz; öğrencilerin yaş grubuna göre davranışları (koşma, şakalaşma, merak) tehlikenin kendisini büyütür. Sürecin genel adımları için risk değerlendirmesi rehberine bakın.

Okullarda Bölüm Bölüm Tipik Tehlikeler

Sınıflar, koridorlar ve idari alanlar

  • Sabitlenmemiş dolap, pano ve tabelalar: devrilme-düşme; deprem senaryosunda en kritik başlık — tüm devrilebilir eşya duvara sabitlenmeli.
  • Keskin kolon köşeleri ve radyatörler: koridorda koşan öğrencinin çarpması; darbe emici köşe koruyucularla kaplanmalı.
  • Kaygan zemin ve ıslak temizlik: teneffüs yoğunluğunda kayma-düşme.
  • Elektrik prizleri ve kablolar: korumasız prizler (özellikle küçük yaş grubunda), yıpranmış kablolar, kaçak akım rölesi eksikliği.

Merdivenler ve acil çıkışlar

  • Teneffüs ve çıkışlarda izdiham: dar merdivenler, tek yönlü akış düzeni olmaması — toplu kullanımda düşme zinciri riski.
  • Acil çıkış kapılarının kilitli olması, içe açılması: tahliyede gecikme; kapılar dışa açılmalı ve ders saatlerinde kilitsiz olmalı.
  • Korkuluk yüksekliği ve dikme aralıkları: küçük öğrencilerin arasından geçebileceği korkuluklar.

Laboratuvar ve atölyeler

  • Asit, alkol ve diğer kimyasallarla deney: tahriş, yanık, zehirlenme; kimyasallar kilitli dolapta, deneyler koruyucu gözlük-önlükle ve öğretmen gözetiminde.
  • İspirto ocağı ve açık alev: yanık ve yangın; taşınabilir söndürücü lab içinde erişilebilir olmalı.
  • Güç kaynakları ve elektrikli deney düzenekleri: elektrik çarpması; uyarı levhaları ve deney öncesi kontrol.

Kantin ve yemekhane

  • Tüp/doğalgaz kullanımı: gaz kaçağı-patlama; hortum-kelepçe kontrolü, havalandırma, gaz dedektörü.
  • Sıcak içecek ve yemek servisi: haşlanma — sıra düzeni ve servis yüksekliği öğrencilere göre planlanmalı.
  • Gıda hijyeni: kantin çalışanlarının hijyen eğitimi ve muayeneleri, son kullanma tarihi ve soğuk zincir takibi.

Bahçe, spor salonu ve servisler

  • Bahçe duvarı, korkuluklar ve rögar kapakları: yıkılma-düşme; kilitsiz rögar kapağı çocuklar için ciddi risk.
  • Kontrolsüz giriş-çıkış ve sokak hayvanları: güvenlik görevlisi, ziyaretçi kaydı ve bahçe çevre güvenliği.
  • Spor salonunda korumasız kolon-direkler ve uygun olmayan zemin: çarpma ve burkulmalar; darbe emici kaplama ve düzenli ekipman kontrolü (kale-pota devrilmesi dahil).
  • Öğrenci servisleri: araç kontrolleri, rehber personel ve iniş-biniş düzeni.

Teknik hacimler

  • Kazan dairesi, kompresör ve trafo odası: yetkisiz erişim, periyodik bakım eksikliği — kapılar kilitli, bakımlar yetkili firmalarca.
  • Su deposu ve hidrofor: hijyen ve yetkisiz erişim.
  • Çatı: izinsiz çıkışın önlenmemesi — öğrencilerin erişimine tamamen kapalı olmalı.

Örnek 5x5 Risk Değerlendirmesi Tablosu (Okul)

5x5 L tipi matrisle puanlanmış temsili satırlar; okulunuzun fiziki koşullarına göre yeniden değerlendirin:

Bölüm Tehlike Risk O Ş Skor Önlem
Sınıf/koridorSabitlenmemiş dolap ve panolarDevrilme; öğrencinin altında kalması2510Tüm devrilebilir eşya duvara sabitlenir; üst istif kaldırılır
ElektrikKaçak akım rölesi olmayan panolarElektrik çarpması3515Tüm panolara kaçak akım rölesi; yılda bir yetkili test
MerdivenlerTeneffüste izdihamToplu düşme, ezilme3412Nöbetçi öğretmen düzeni; kaymaz bant; akış yönü işaretleme
KoridorKeskin kolon köşeleri, radyatörlerÇarpma yaralanması339Darbe emici köşe koruyucu; koridorda koşma kuralları
LaboratuvarAsit-alkol gibi kimyasallarla deneyYanık, tahriş, zehirlenme3412Kilitli kimyasal dolabı; gözlük-önlük; öğretmen gözetimi
KantinTüp/doğalgaz kaçağıPatlama, yangın2510Hortum-kelepçe kontrolü; havalandırma; gaz dedektörü
KantinSıcak içecek servisi ve camekân çevresiHaşlanma; cama çarpma kesiği339Sıra düzeni; nöbetçi gözetimi; güvenlik camı/film
BahçeKilitsiz rögar kapakları, hasarlı duvarDüşme; duvar yıkılması2510Rögar kilidi; duvar-korkuluk periyodik kontrolü
Spor salonuKorumasız kolon-direk, devrilebilir potaÇarpma; ekipman devrilmesi3412Darbe emici kaplama; kale-pota sabitleme ve kontrol
GüvenlikKontrolsüz giriş-çıkışYetkisiz kişi; öğrenci güvenliği ihlali3515Görevli kontrolünde tek giriş; ziyaretçi kaydı; kamera

Okul Risk Değerlendirmesi Excel Şablonunu İndir

Okul Risk Değerlendirmesi Nasıl Yapılır? — 5 Adım

  1. Ekibi kurun: okul yönetimi (işveren vekili sıfatıyla müdür), İSG hizmeti sağlayan uzman-hekim, öğretmenler kurulundan temsilciler ve destek personeli; kantin işletmecisi gibi alt işverenler koordinasyona dahil edilir.
  2. Bölüm listesi çıkarın: sınıflar, koridorlar, merdivenler, laboratuvar/atölye, kantin-yemekhane, spor salonu, bahçe, teknik hacimler, servis alanı — her bölümü ayrı satır grubunda değerlendirin.
  3. Öğrenci davranışını tehlikeye ekleyin: aynı merdiven yetişkin işyerinde "düşük", teneffüs izdihamında "yüksek" risktir; yaş grubuna göre olasılık puanını artırın.
  4. Puanlayıp önlem planı çıkarın: 5x5 matrisle skorlayın; sabitleme, köşe koruma ve kaçış yolu gibi düşük maliyetli-yüksek etkili önlemleri öne alın.
  5. Acil durum planıyla bütünleştirin: deprem-yangın tatbikatları, toplanma alanı ve tahliye krokileri risk değerlendirmesinin çıktısıyla beslenir — acil durum planı rehberi. Belge en geç 6 yılda bir, tadilat/kaza sonrası derhal yenilenir.

İlgili Mevzuat

  • 6331 sayılı İSG Kanunu m.10 — kamu ve özel tüm eğitim kurumlarında risk değerlendirmesi; genç çalışanlar ve etkilenebilecek diğer kişiler (öğrenciler) gözetilir.
  • İş Sağlığı ve Güvenliği Risk Değerlendirmesi Yönetmeliği — ekip, yöntem, yenileme (az tehlikeli: 6 yıl).
  • Binaların Yangından Korunması Hakkında Yönetmelik — kaçış yolları, yangın algılama ve söndürme donanımı.
  • MEB iş sağlığı ve güvenliği düzenlemeleri — devlet okullarında İSG organizasyonu il/ilçe MEB İSG büroları üzerinden yürütülür; okul müdürü işveren vekili konumundadır.
  • Okul Servis Araçları Yönetmeliği — servis taşımacılığında araç ve rehber personel şartları.

Okul risk değerlendirmesi hakkında sık sorulan sorular

Sorunuz burada yoksa [email protected] — 24 saat içinde yanıtlıyoruz.

Okullarda risk değerlendirmesi zorunlu mu?

Evet. Devlet okulu, özel okul, anaokulu ve kurslar dahil tüm eğitim kurumları 6331 sayılı Kanun m.10 kapsamındadır. Kamu kurumlarına tanınan geçiş süreleri 31 Aralık 2024'te dolduğundan yükümlülük devlet okullarında da tam olarak yürürlüktedir.

Okul risk değerlendirmesini kim yapar?

Değerlendirme ekiple yapılır: işveren vekili sıfatıyla okul müdürü, İSG hizmeti sağlayan iş güvenliği uzmanı ve işyeri hekimi, öğretmen ve destek personeli temsilcileri. Devlet okullarında organizasyon il/ilçe millî eğitim İSG birimleri üzerinden, özel okullarda tipik olarak OSGB hizmetiyle yürütülür.

Okul risk değerlendirmesi kaç yılda bir yenilenir?

Eğitim faaliyetleri az tehlikeli sınıftadır; değerlendirme en geç 6 yılda bir yenilenir. Bina tadilatı, yeni laboratuvar/atölye, iş kazası veya ramak kala olayında süre beklenmeden güncellenir — yenileme rehberi.

Öğrenciler risk değerlendirmesinde nasıl ele alınır?

Öğrenciler "etkilenebilecek diğer kişiler" olarak değerlendirmenin merkezindedir; yaş grubuna göre davranış (koşma, merak, şakalaşma) olasılık puanını yükseltir. Staj gören öğrenciler ve çıraklar ise doğrudan çalışan statüsünde genç çalışan korumalarına tabidir.

Okul kantini için ayrıca değerlendirme gerekir mi?

Kantin ayrı bir işletmeciye kiralanmışsa işletmeci kendi çalışanları için ayrı risk değerlendirmesi yapmakla yükümlüdür; okul yönetimi ile koordinasyon (gaz, yangın, hijyen, tahliye) her iki tarafın belgesinde yer almalıdır. Gıda hijyeni ve personelin hijyen eğitimi ayrıca izlenir.

Okulda deprem riski risk değerlendirmesine girer mi?

Evet. Sabitlenmemiş dolap-pano-aydınlatma elemanları, laboratuvar kimyasallarının açık raflarda durması ve tahliye düzeni deprem senaryosuyla birlikte değerlendirilir; sonuçlar acil durum planındaki tatbikat ve toplanma düzenini besler.

Okulunuzun Değerlendirmesini Sistemli Yürütün

Değerlendirmenizi FirstİSG uygulamasında dijital yürütürsünüz: hazır şablon kütüphanesinden başlar, her bölümü fotoğrafla belgeler, İSG için özelleştirilmiş yapay zekâ desteğiyle bulguları rapora dönüştürürsünüz. Tatbikat ve periyodik kontrol tarihlerini ajanda takip eder; kayıtlar yönetici değişse de kurumda kalır.

Her ay ücretsiz rapor hakkıyla deneyin

Soru & Yorumlar

Bu sayfadaki konuyla ilgili sorunuzu yazın — FirstİSG ekibi yanıtlıyor, onaylanan sorular herkese açık yayınlanıyor.

Henüz yorum yok — ilk soruyu siz sorun, yanıtlayalım.

Soru sorun veya yorum yazın

Adınız yayınlanır, e-postanız yayınlanmaz; iletişim amacıyla saklanır.

Sıradaki adımlar