Son güncelleme: · Hazırlayan:

Fine-Kinney skoru nasıl hesaplanır? (kısa cevap)

Fine-Kinney'de risk skoru üç puanın çarpımıdır: R = Olasılık (O) × Frekans (F) × Şiddet (Ş). Olasılık 0,2-10, frekans 0,5-10, şiddet 1-100 skalasından seçilir; skor 0,1 ile 10.000 arasında çıkar. R ≥ 400 "tolere edilemez" demektir ve faaliyet risk giderilene kadar durdurulur; R < 20 kabul edilebilir düzeydir. Aşağıdaki hesaplayıcı skoru ve risk düzeyi bandını anında verir; iyileştirme sonrası sütunuyla önlem aldıktan sonraki kalıntı riski de yan yana karşılaştırırsınız.

Yöntemin anlatımı, puan tablolarının açıklamaları ve formüllü Excel şablonu için Fine-Kinney risk analizi rehberine; sürecin tamamı (ekip, tehlike tespiti, dokümantasyon) için risk değerlendirmesi rehberine bakın. Fine-Kinney skalaları uluslararası kabul görmüş metodolojik standarttır; İSG Risk Değerlendirmesi Yönetmeliği belirli bir yöntem dayatmaz.

Canlı Hesaplayıcı: Mevcut Risk ve Kalıntı Risk

1 · Mevcut durum

2 · İyileştirme sonrası (kalıntı risk)

Şiddet çoğu önlemde aynı kalır (düşmenin sonucu değişmez); önlemler genellikle olasılığı ve frekansı düşürür. Puanlama ekip kanaatiyle yapılır; skor tek başına değil, mevcut önlemler ve mevzuat yükümlülükleriyle birlikte yorumlanmalıdır.

Fine-Kinney puan tabloları: hangi puan neye karşılık gelir?

Üç skalanın tamamı ve her puanın tanımı aşağıdadır. JavaScript olmadan da üç puanı çarpıp skoru eşik tablosunda bulabilirsiniz. Skalalar, Fine-Kinney rehberindeki tablolarla ve indirilebilir Excel şablonuyla aynıdır.

Olasılık (O): tehlikenin zarara dönüşme ihtimali

Puan Tanım
0,2Beklenmez, pratikte imkânsız
0,5Çok zayıf olasılık
1Zayıf ama mümkün
3Nadir ama olabilir
6Kuvvetle mümkün
10Beklenen, neredeyse kesin

Frekans (F): tehlikeye maruz kalma sıklığı

Puan Tanım
0,5Yılda birkaç kez, çok seyrek
1Yılda 1 defa
2Ayda 1 defa
3Haftada 1-2 defa
6Günde birkaç saat
10Sürekli, her saat

Şiddet (Ş): olası zararın büyüklüğü

Puan Tanım
1Hafif: ilkyardımla atlatılır, iş kaybı yok
3Önemli: dış tedavi, geçici iş göremezlik
7Ciddi: kalıcı hasar, uzuv kaybı riski
15Çok ciddi: sakatlık veya 1 ölüm
40Felaket: çoklu ölüm
100Yıkım: büyük endüstriyel kaza, çevre felaketi

Risk Düzeyi Eşikleri ve Aksiyonlar

Skor aralığı Risk düzeyi Gereken aksiyon
R < 20Çok düşük riskKabul edilebilir; periyodik izleme
20 ≤ R < 70Düşük riskGözetim altında tutulur, önlem planlanır
70 ≤ R < 200Önemli riskDüzeltme gerekli; terminli aksiyon planı
200 ≤ R < 400Yüksek riskKısa sürede (günler içinde) iyileştirme
R ≥ 400Tolere edilemezFaaliyet durdurulur, risk giderilmeden başlatılmaz

Bu skalalar ve eşikler metodolojik standarttır, mevzuat hükmü değildir; yönetmelik işyerine uygun bilimsel bir yöntem seçilmesini ister. Son kontrol: 11 Temmuz 2026.

Kalıntı risk nasıl hesaplanır? İşlenmiş örnek

Kalıntı risk, önlem sonrası puanların yeniden çarpılmasıyla bulunur. Aşağıda korkuluksuz döşeme kenarı senaryosu üç adımda işlenmiştir.

  1. Mevcut durum: 3. kat döşeme kenarında korkuluk yok, işçiler her gün birkaç saat kenara yakın çalışıyor → O=6, F=6, Ş=15 → R = 540 (tolere edilemez): faaliyet durdurulur.
  2. Önlem: Korkuluk + paraşüt tipi emniyet kemeri + günlük kontrol. Şiddet aynı kalır (düşmenin sonucu değişmez), olasılık düşer.
  3. Kalıntı risk: O=1, F=6, Ş=15 → R = 90 (önemli risk): %83 azalma; kalan risk KKD denetimi ve periyodik kontrolle yönetilir, terminli aksiyon planında izlenir.

Aynı senaryoyu yukarıdaki hesaplayıcının varsayılan değerlerinde görebilirsiniz. Kalıntı riski ayrı sütunda göstermek, denetimde "önlem alındı mı, işe yaradı mı?" sorusunun belgeli cevabıdır. Aynı mantık Excel şablonundaki "önlem sonrası" sütunlarında da vardır. Yüksek skorlu kalemlerin aksiyon takibi için DÖF rehberine bakın.

İkinci bir örnek, kapalı bir kimyasal depoda sızıntı riskidir. Havalandırma yetersizse ve sızıntı geçmişte birkaç kez yaşanmışsa olasılık ve frekans yüksek puanlanır; şiddet, maddenin toksisitesine göre belirlenir. Havalandırma kapasitesi artırılıp gaz dedektörü kurulduğunda olasılık düşer, şiddet genellikle aynı kalır. İki örnek de gösteriyor ki skoru düşüren adım neredeyse hep olasılık veya frekans tarafındadır; şiddeti düşürmek çoğunlukla tehlikenin kendisini ortadan kaldırmayı gerektirir.

Puanlamada sık yapılan hatalar nelerdir?

En sık hata, önlem sonrasında şiddet puanını da düşürmektir. Şiddet genellikle önlemden etkilenmez, çünkü aynı tehlikenin gerçekleşmesi hâlinde ortaya çıkan sonucu değiştirmez. Korkuluk eklemek düşme olasılığını azaltır ama düşülürse oluşacak yaralanmanın ağırlığını değiştirmez.

İkinci hata, puanlamanın tek kişi tarafından yapılmasıdır. Fine-Kinney metodolojik olarak ekip kararını öngörür. Saha çalışanı, iş güvenliği uzmanı ve varsa işyeri hekimi birlikte puanlamalıdır, çünkü sahada gözlenen gerçek maruziyet sıklığı masabaşından tahmin edilemez.

Üçüncü hata, seçilen puanın gerekçesinin yazılmamasıdır. Denetimde istenen yalnızca sayı değil, hangi gözleme veya veriye dayandığıdır; gerekçesiz bir puan sorgulanabilir kalır. Dördüncü hata, kalıntı riskin hiç hesaplanmamasıdır: önlem sonrası aynı tehlike yeniden puanlanmazsa önlemin işe yarayıp yaramadığı belgesiz kalır.

Beşinci hata, yüksek skorlu kalemlerin termin ve sorumlu atanmadan kayda geçmesidir. Skor tek başına bir eylem değildir; terminli bir aksiyon planına bağlanmalıdır. Yüksek skorlu kalemlerin izlenmesi için DÖF rehberine bakabilirsiniz.

Skoru azaltmak için hangi önlem sırası izlenir?

Skoru azaltırken önce tehlikeyi kaynağında ortadan kaldırmak, sonra daha az tehlikeli bir alternifle değiştirmek tercih edilir. Bu ikisi mümkün değilse mühendislik önlemi (havalandırma, korkuluk, kilitleme sistemi) uygulanır; bunlar olasılığı doğrudan düşürür. İdari önlemler (talimat, eğitim, rotasyon) ve en son kişisel koruyucu donanım devreye girer.

Bu sıralamanın mantığı şudur: kaynağa yakın önlem kalıcıdır ve insan hatasına daha az bağımlıdır, kişisel koruyucu donanım ise kullanıcının doğru takmasına bağlı en kırılgan katmandır. Hesaplayıcıda bu farkı doğrudan görürsünüz: mühendislik önlemi genellikle olasılığı büyük oranda düşürürken, yalnızca KKD eklemek skoru çoğu zaman aynı risk düzeyinde bırakır.

Puanlamayı kim yapmalı, kim imzalamalı?

Puanlamayı işyerindeki risk değerlendirme ekibi yapar. Ekipte işveren veya vekili, iş güvenliği uzmanı, işyeri hekimi (varsa) ve ilgili birimin çalışan temsilcisi bulunur. Sahayı en iyi tanıyan çalışanın katılımı, frekans ve olasılık puanlarının gerçekçi kalması için önemlidir.

Risk değerlendirmesi belgesi, katılan ekip üyelerinin adı ve imzasıyla kayda geçer; belge tarihlidir ve bir sonraki gözden geçirme tarihi belirtilir. Fine-Kinney ile puanlanan her satır; tehlike tanımı, mevcut önlem, O-F-Ş puanları, skor ve gerekiyorsa iyileştirme önerisiyle birlikte tek satırda tutulur.

Kayıt işyerinde bulundurulur ve denetimde talep edildiğinde gösterilir. Puanların hesaplayıcıyla doğrulanması belgeyi değiştirmez; hesaplayıcı yalnızca aritmetik hatayı önler, puanın kendisi sahada gözlemle belirlenir. Sürecin ekip oluşturma ve dokümantasyon adımları için risk değerlendirmesi rehberine bakın.

5x5 matris ile aradaki fark nedir?

Fine-Kinney, maruz kalma sıklığını olasılıktan ayrı bir değişken olarak puanlar ve üç faktörün çarpımıyla 0,1 ile 10.000 arasında geniş bir skor aralığı üretir. 5x5 matris yalnızca olasılık ve şiddeti çarpar; sonuç 1 ile 25 arasında kalır.

Bu fark iki yöntemi farklı işyerlerine uygun kılar. Aynı tehlikenin gün içinde defalarca tekrarladığı inşaat şantiyesi, maden ocağı ve kimya tesisinde frekansı ayrı puanlayan Fine-Kinney daha ayırt edici sonuç verir. Bir çalışanın günde on kez merdiven kullanması ile ayda bir kez kullanması aynı olasılık puanını alsa da Fine-Kinney'de farklı frekans puanı aldığı için toplam skor değişir.

Tehlikelerin daha sabit olduğu ofis, perakende ve küçük atölye gibi ortamlarda 5x5 matrisin iki değişkenli hızlı hesabı yeterli olur. İki yöntem aynı işyerinde birlikte de kullanılabilir: kritik alanlarda Fine-Kinney, rutin alanlarda 5x5 tercih edilebilir. İki değişkenli hesabı 5x5 matris hesaplayıcısında yapabilir, yöntem seçimi kriterlerini risk analizi yöntemleri karşılaştırmasında okuyabilirsiniz.

İyileştirme sonrası skor ne zaman yeterli sayılır?

Kalıntı risk 20'nin altına indiğinde iş genellikle periyodik izlemeyle yönetilebilir kabul edilir. Skor 20 ile 70 arasında kalırsa önlem planlaması sürer ve termin izlenmeye devam eder. Skor hiçbir zaman tam sıfıra inmez, çünkü tehlikenin kendisi ortadan kalkmadıkça olasılık puanı da tam sıfır olmaz.

Skor kabul edilebilir düzeye indikten sonra da gözden geçirme tarihi belirlenir. İşyerinde ekipman, süreç veya personel değiştiğinde puanlama yeniden yapılır. Bu, risk değerlendirmesinin tek seferlik bir belge değil, sürekli güncellenen bir kayıt olduğu anlamına gelir.

Aynı mantık, tek bir hesaplayıcı çıktısı için de geçerlidir: bugün doğru puanlanan bir kalem, bir yıl sonra ekipman veya süreç değiştiğinde yeniden hesaplanmalıdır. Kayıtlarınızı işyeri bazında saklamak, bir sonraki denetimde hangi tehlikenin ne zaman ve kim tarafından yeniden değerlendirildiğini göstermenizi kolaylaştırır.

Fine-Kinney hesaplama hakkında sık sorulan sorular

Sorunuz burada yoksa destek@firstisg.com adresine yazın, 24 saat içinde yanıtlıyoruz.

Fine-Kinney risk skoru nasıl hesaplanır?

Üç puanın çarpımıyla: R = Olasılık (O) × Frekans (F) × Şiddet (Ş). Olasılık 0,2-10, frekans 0,5-10, şiddet 1-100 skalasından seçilir; skor 0,1 ile 10.000 arasında çıkar. Örnek: kuvvetle mümkün (O=6), günde birkaç saat maruziyet (F=6), ölüm riski (Ş=15) → R = 540. Puan tanımlarının tamamı bu sayfadaki tablolarda; yöntemin anlatımı için Fine-Kinney rehberine bakın.

Fine-Kinney'de 400 üzeri skor ne anlama gelir?

Tolere edilemez risk demektir: faaliyet derhal durdurulur ve risk giderilmeden yeniden başlatılamaz. Diğer bantlar: 200-400 yüksek risk (günler içinde iyileştirme), 70-200 önemli risk (terminli aksiyon planı), 20-70 düşük risk (gözetim + önlem planı), 20'nin altı kabul edilebilir düzeydir (periyodik izleme). Bant sınırları eşik değeridir; skor 399 da 402 de kritik kabul edilip aynı ciddiyetle ele alınmalıdır.

Kalıntı (bakiye) risk nedir, nasıl hesaplanır?

Önlemler uygulandıktan sonra kalan risktir: aynı tehlike, iyileştirme sonrası koşullara göre yeniden puanlanır ve iki skor yan yana raporlanır. Önlemler çoğunlukla olasılığı ve frekansı düşürür; şiddet genellikle aynı kalır (düşmenin sonucu değişmez). Bu hesaplayıcının ikinci sütunu tam bunu yapar: mevcut riskle kalıntı riski aynı ekranda karşılaştırırsınız.

Fine-Kinney ile 5x5 matris arasındaki fark nedir?

Fine-Kinney maruz kalma sıklığını (frekans) ayrı bir değişken olarak puanlar ve 0,1-10.000 arası yüksek ayırt edicilikte skor üretir; 5x5 ise iki değişkenle (Oת) 1-25 arası hızlı sonuç verir. Aynı tehlikenin farklı sıklıklarla tekrarladığı inşaat, maden, kimya ve ağır sanayide Fine-Kinney; ofis, perakende ve küçük atölyede 5x5 tercih edilir. İki değişkenli hesap için 5x5 matris hesaplayıcısını kullanın.

Fine-Kinney skalaları yönetmelikte mi tanımlı?

Hayır — İSG Risk Değerlendirmesi Yönetmeliği belirli bir yöntem veya skala dayatmaz; işyerine uygun, sistematik ve tekrarlanabilir bilimsel bir metot seçilmesini ister. Bu sayfadaki O-F-Ş skalaları ve eşikler, Fine-Kinney metodunun uluslararası kabul görmüş standart değerleridir ve Türkiye'de yaygın uygulamayla örtüşür.

Tek Tehlike Burada, Sahanın Tamamı Uygulamada

Bu araç tek tehlikenin skorunu hesaplar; sahada ise yüzlerce maddeyi tek tek puanlamanız gerekir. FirstİSG'de sektörünüze hazır, her maddesi Fine-Kinney öneri puanlı soru setleri var. Şantiyeden tekstile, kaynak atölyesinden huzurevine sektörün tehlike kütüphanesi O-F-Ş önerileriyle gelir. Siz sahada gördüğünüze göre puanı düzeltir, fotoğraf ekler ve raporu dakikalar içinde PDF alırsınız. Yüksek skorlu kalemler otomatik DÖF takibine düşer.

Her ay 4 ücretsiz rapor hakkıyla deneyin

Mobil uygulama: App Store · Google Play

Yasal bilgilendirme: Bu araç yalnızca genel bilgilendirme amaçlıdır; resmî bir kaynak, hukuki ya da teknik danışmanlık niteliği taşımaz. Hesaplama ve sonuçlar yürürlükteki mevzuata göre değişebilir ve güncelliğini yitirebilir. Kesin işlem ve yükümlülükler için yürürlükteki mevzuata, resmî tebliğlere ve yetkili bir İSG uzmanına/işyeri hekimine başvurun. İçerik ilkelerimiz: editöryal politika.

Soru & Yorumlar

Bu sayfadaki konuyla ilgili sorunuzu yazın; FirstİSG ekibi yanıtlıyor, onaylanan sorular herkese açık yayınlanıyor.

Henüz yorum yok. İlk soruyu siz sorun, yanıtlayalım.

Soru sorun veya yorum yazın

Adınız yayınlanır, e-postanız yayınlanmaz; iletişim amacıyla saklanır.