Ofis Risk Değerlendirmesi Örneği (2026)
Ekranlı araçlar, ergonomi, elektrik ve yangın: ofisler için örnek 5x5 tablosu, adım adım süreç ve indirilebilir Excel şablonu
Ofis İçin Risk Değerlendirmesi Zorunlu mu? — Kısa Cevap
Evet. Tek çalışanı olan bir büro dahil her ofis, 6331 sayılı İSG Kanunu m.10 gereği risk değerlendirmesi yapmak veya yaptırmakla yükümlüdür. Ofisler tipik olarak az tehlikeli sınıfta yer alır; bu durumda değerlendirme en geç 6 yılda bir yenilenir. "Ofiste ne tehlikesi olacak" yaklaşımı denetimde geçerli bir savunma değildir — ekranlı araç ergonomisi, elektrik, yangın ve acil durum başlıkları her ofiste değerlendirme konusudur.
50'den az çalışanı olan az tehlikeli ofislerde işveren, Bakanlık eğitimini tamamlayarak İSG hizmetlerini (sağlık gözetimi hariç) kendisi de yürütebilir — şartları az tehlikeli işyeri rehberinde anlattık. Sürecin genel çerçevesi için risk değerlendirmesi nasıl yapılır rehberine bakın.
Ofislerde Tipik Tehlikeler
Ofis riskleri "düşük şiddetli ama yaygın" ergonomik başlıklar ile "nadir ama ağır sonuçlu" elektrik-yangın başlıklarının bileşimidir:
Ergonomik tehlikeler (en yaygın grup)
- Ekranlı araçlarla uzun süreli çalışma: yanlış oturuş, monitörün göz hizasında olmaması, mola verilmemesi → boyun-bel rahatsızlıkları, göz yorgunluğu. Ekranlı Araçlarla Çalışma Yönetmeliği asgari gereklilikleri tanımlar.
- Ergonomik olmayan sandalye-masa-klavye düzeni: bilek ve sırt zorlanmaları; ayarlanabilir ekipman eksikliği.
- Monoton çalışma ve hareketsizlik: kas-iskelet sistemi rahatsızlıkları ve motivasyon kaybı.
Fiziksel ve çevresel tehlikeler
- Kayma-takılma-düşme: ıslak zemin, merdivenler, yerde dolaşan kablolar, açık çekmece — ofis kazalarının en büyük bölümü.
- Devrilebilecek dolap, raf ve üst üste istiflenmiş malzeme: sabitlenmemiş mobilyanın (özellikle depremde) devrilmesi.
- Yetersiz aydınlatma ve termal konforsuzluk: göz yorgunluğu, baş ağrısı, dikkat dağınıklığı.
- Bakımsız klima/havalandırma: filtrelerde mikroorganizma üremesi, kapalı ortamda hava kalitesi düşüşü.
Elektrik ve yangın
- Çoklu priz zincirlemesi ve yıpranmış kablolar: ofis yangınlarının tipik başlangıcı; kaçak akım rölesi ve topraklama kontrolü şart.
- Arşiv/depo odasında yoğun kâğıt yükü: hızlı yayılan yangın; bu alanlara ayrı söndürücü ve duman dedektörü gerekir.
- Acil çıkışların eşya ile kapatılması, planın olmaması: tahliyede gecikme — acil durum planı ofiste de zorunludur.
Mutfak/çay ocağı ve destek alanları
- Sıcak su ve içecek dökülmesi: çay ocağı ve su ısıtıcısı çevresinde yanık.
- Temizlik kimyasalları: etiketsiz saklama ve yanlış karışımlarda solunum yolu tahrişi; temizlik sonrası ıslak zemin.
- Yüksekte yapılan işler: dolap üstüne/merdivene çıkarak dosya alma, cam silme — ofisteki en ağır sonuçlu davranış riski.
Psikososyal etkenler
- İş yükü, zaman baskısı ve iletişim sorunları: stres kaynaklı verim ve sağlık kayıpları.
- İşe uygunluk ve sağlık gözetimi eksikliği: işe giriş raporu olmadan çalıştırma, periyodik muayenelerin atlanması.
Örnek 5x5 Risk Değerlendirmesi Tablosu (Ofis)
Satırlar 5x5 L tipi matrisle puanlanmış temsili örneklerdir; kendi ofisinizin mevcut önlemlerine göre yeniden puanlayın. Genişletilmiş liste indirilebilir şablondadır.
| Bölüm | Tehlike | Risk | O | Ş | Skor | Önlem |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Çalışma istasyonu | Ekranlı araçla uygunsuz duruşta uzun çalışma | Kas-iskelet rahatsızlığı, göz yorgunluğu | 4 | 3 | 12 | Ayarlanabilir sandalye; monitör göz hizasında; düzenli mola |
| Genel alan | Yerde dolaşan kablolar | Takılıp düşme | 3 | 3 | 9 | Kablo kanalı; duvardan yürütme; masa altı toplayıcı |
| Elektrik | Çoklu priz zincirlemesi, kaçak akım rölesi yok | Yangın, elektrik çarpması | 3 | 5 | 15 | Kaçak akım rölesi; yeterli sabit priz; yıllık tesisat kontrolü |
| Arşiv/depo | Yoğun kâğıt istifi, söndürücü yok | Hızlı yayılan yangın | 2 | 5 | 10 | Arşive uygun söndürücü + duman dedektörü; düzenli istif |
| Mobilya | Sabitlenmemiş dolap ve raflar | Devrilme (deprem dahil), ezilme | 2 | 5 | 10 | Dolap-raf-pano duvara sabitlenir; ağır malzeme alt rafa |
| Merdiven | Kaygan basamak, korkuluk eksikliği | Düşme | 2 | 4 | 8 | Kaymaz bant; korkuluk kontrolü; yeterli aydınlatma |
| Çay ocağı | Sıcak su/içecek dökülmesi | Yanık | 3 | 2 | 6 | İçecekler kapaklı taşınır; çalışma alanında değil sosyal alanda tüketim |
| Temizlik | Temizlik sonrası ıslak zemin | Kayma-düşme | 3 | 3 | 9 | Islak zemin levhası; mesai dışı temizlik planı |
| Yüksekte iş | Sandalyeye/dolaba çıkarak malzeme alma | Yüksekten düşme | 2 | 4 | 8 | Basamaklı güvenli merdiven; sandalyeyle yükselme yasağı |
| Acil durum | Çıkış güzergâhının eşya ile daraltılması | Tahliyede gecikme | 2 | 5 | 10 | Kaçış yolları işaretli ve boş; kapılar dışa açılır; yılda tatbikat |
Ofis Risk Değerlendirmesi Nasıl Yapılır? — 5 Adım
- Kapsamı belirleyin: açık ofis, toplantı odaları, arşiv/depo, çay ocağı-mutfak, tuvaletler, varsa sunucu odası ve otopark dahil tüm alanlar; evden çalışanların ekran düzeni de değerlendirilir.
- Ekibi kurun: işveren/vekili, İSG hizmeti alınan uzman-hekim (veya şartları sağlıyorsa eğitimli işverenin kendisi) ve çalışan temsilcisi.
- Tehlikeleri sistematik listeleyin: yukarıdaki kategorileri gezerek fotoğraflı tespit yapın; çalışanlara "işinizde sizi ne zorluyor?" diye sorun — ergonomik şikâyetler en doğru buradan gelir.
- Puanlayıp önceliklendirin: 5x5 matriste olasılık × şiddet; elektrik-yangın gibi düşük olasılık/yüksek şiddet kalemlerini küçümsemeyin.
- Önlem planını izleyin ve yenileyin: sorumlu + termin atayın; belge en geç 6 yılda bir, taşınma/yeni yerleşim/kaza durumlarında derhal yenilenir.
İlgili Mevzuat
- 6331 sayılı İSG Kanunu m.10 — risk değerlendirmesi yükümlülüğü; özel politika gerektiren grupların (gebe, genç, engelli çalışan) özellikle gözetilmesi.
- İş Sağlığı ve Güvenliği Risk Değerlendirmesi Yönetmeliği — ekip, dokümantasyon, yenileme süreleri (az tehlikeli: 6 yıl).
- Ekranlı Araçlarla Çalışma Yönetmeliği — ekran, klavye, sandalye ve mola düzenine ilişkin asgari gereklilikler; göz muayenesi.
- İşyeri Bina ve Eklentilerinde Alınacak Sağlık ve Güvenlik Önlemleri Yönetmeliği — aydınlatma, havalandırma, termal konfor, kaçış yolları.
- Binaların Yangından Korunması Hakkında Yönetmelik — söndürücü, algılama ve tahliye gereklilikleri.
Ofis risk değerlendirmesi hakkında sık sorulan sorular
Sorunuz burada yoksa [email protected] — 24 saat içinde yanıtlıyoruz.
Ofis için risk değerlendirmesi zorunlu mu?
Evet. En az bir çalışanı olan her işyeri — tek kişilik büro dahil — 6331 sayılı Kanun m.10 gereği risk değerlendirmesi yapmak veya yaptırmakla yükümlüdür. Tehlike sınıfı bu yükümlülüğü kaldırmaz, yalnızca yenileme sıklığını ve İSG hizmet modelini etkiler.
Ofis risk değerlendirmesi kaç yılda bir yenilenir?
Ofisler tipik olarak az tehlikeli sınıftadır; değerlendirme en geç 6 yılda bir yenilenir. Taşınma, yerleşim değişikliği, yeni ekipman, iş kazası veya ramak kala olayında süre beklenmeden güncellenir — yenileme rehberine bakın.
Ofis risk değerlendirmesini işveren kendisi yapabilir mi?
50'den az çalışanı olan az tehlikeli işyerlerinde işveren, Bakanlığın eğitimini tamamlayıp belgelendirilirse İSG hizmetlerini (işe giriş ve periyodik muayeneler hariç) kendisi yürütebilir ve risk değerlendirmesi ekibinde bu sıfatla yer alabilir. Şartların tamamı az tehlikeli işyeri rehberinde.
Ofiste en sık atlanan riskler hangileri?
Denetim ve saha deneyiminde en sık atlananlar: arşiv/depo odasının yangın yükü, sabitlenmemiş dolap-raflar, çoklu priz zincirlemesi, sandalyeye çıkarak yüksekten malzeme alma ve ekranlı araç ergonomisinin hiç değerlendirilmemesi. Evden çalışanların ekran düzeni de işverenin değerlendirme kapsamındadır.
Ekranlı araçlarla çalışanlar için özel yükümlülük var mı?
Evet. Ekranlı Araçlarla Çalışma Yönetmeliği ekran, klavye, çalışma masası ve sandalye için asgari gereklilikler tanımlar; işin günlük akışı ara dinlenmelere imkân verecek şekilde planlanır ve çalışanların göz muayeneleri sağlık gözetimi kapsamında yapılır.
Küçük bir ofisin İSG maliyeti neden cezadan düşüktür?
2026 tarifesinde yalnız risk değerlendirmesi yapmamanın cezası 66.725 TL'den başlar ve her ay tekrarlanır; uzman/hekim görevlendirmemenin aylık cezası 111.263 TL'dir. Yıllık OSGB hizmet bedeli bu tutarların çok altında kalır — kalem kalem 2026 ceza tablosunda.
Ofisinizin Değerlendirmesini Uygulamada Tamamlayın
Değerlendirmenizi FirstİSG uygulamasında dijital yürütürsünüz: hazır şablon kütüphanesinden başlar, tespitlerinizi fotoğrafla belgeler, İSG için özelleştirilmiş yapay zekâ desteğiyle raporu dakikalar içinde alırsınız. 6 yıllık yenileme tarihini ve eksik önlemlerin terminlerini sistem takip eder.
Soru & Yorumlar
Bu sayfadaki konuyla ilgili sorunuzu yazın — FirstİSG ekibi yanıtlıyor, onaylanan sorular herkese açık yayınlanıyor.
Henüz yorum yok — ilk soruyu siz sorun, yanıtlayalım.
Soru sorun veya yorum yazın